1Cademy - دفتر اول - بخش ۱۱۵ - نصحیت کردن زن مر شوی را کی سخن افزون از قدم و از مقام خود مگو لم تقولون ما لا تفعلون کی این سخن‌ها اگرچه راستست این مقام توکل ترا نیست و این سخن گفتن فوق مقام و معاملهٔ خود زیان دارد و کبر مقتا عند الله باشد / Book One - Section 115 - The Woman Advising Her Husband That He Should Not Speak Beyond His Step and Station, Why Do You Say What You Do Not Do?, That Although These Words Are True, This Station of Trust Is Not Yours, and Speaking Above Ones Station and Practice Bri

Learn Before

مثنوی معنوی: دفتر اول / Masnavi: Book One
دفتر اول - بخش ۱۱۴ - صبر فرمودن اعرابی زن خود را و فضیلت صبر و فقر بیان کردن با زن / Book One - Section 114 - The Arab enjoining patience upon his wife and explaining the virtue of patience and poverty to her

Poem

دفتر اول - بخش ۱۱۵ - نصحیت کردن زن مر شوی را کی سخن افزون از قدم و از مقام خود مگو لم تقولون ما لا تفعلون کی این سخن‌ها اگرچه راستست این مقام توکل ترا نیست و این سخن گفتن فوق مقام و معاملهٔ خود زیان دارد و کبر مقتا عند الله باشد / Book One - Section 115 - The Woman Advising Her Husband That He Should Not Speak Beyond His Step and Station, 'Why Do You Say What You Do Not Do?', That Although These Words Are True, This Station of Trust Is Not Yours, and Speaking Above One's Station and Practice Bri

Original content

زن برو زد بانگ کای ناموس کیش
من فسون تو نخواهم خورد بیش

ترهات از دعوی و دعوت مگو
رو سخن از کبر و از نخوت مگو

چند حرف طمطراق و کار بار
کار و حال خود ببین و شرم دار

کبر زشت و از گدایان زشت تر
روز سرد و برف وانگه جامه تر

چند دعوی و دم و باد و بروت ؟
ای ترا خانه چو بیت العنکبوت

از قناعت کی تو جان افروختی ؟
از قناعت ها تو نام آموختی

گفت پیغامبر قناعت چیست ؟ گنج
گنج را تو وا نمی دانی ز رنج

این قناعت نیست جز گنج روان
تو مزن لاف ای غم و رنج روان

تو مخوانم جفت کمتر زن بغل
جفت انصافم نیم جفت دغل

چون قدم با میر و با بگ می زنی
چون ملخ را در هوا رگ می زنی

با سگان زین استخوان در چالشی
چون نی اشکم تهی در نالشی

سوی من منگر به خواری سست سست
تا نگویم آنچ در رگ های تست

عقل خود را از من افزون دیده ای
مر من کم عقل را چون دیده ای

همچو گرگ غافل اندر ما مجه
ای ز ننگ عقل تو بی عقل به

چونکه عقل تو عقیلهٔ مردم است
آن نه عقل ست آن که مار و کزدم است

خصم ظلم و مکر تو الله باد
فضل و عقل تو ز ما کوتاه باد

هم تو ماری هم فسون گر ، این عجب
مارگیر و ماری ای ننگ عرب

زاغ اگر زشتی خود بشناختی
همچو برف از درد و غم بگداختی

مرد افسونگر بخواند چون عدو
او فسون بر مار و مار افسون برو

گر نبودی دام او افسون مار
کی فسون مار را گشتی شکار ؟

مرد افسون گر ز حرص کسب و کار
در نیابد آن زمان افسون مار

مار گوید ای فسون گر هین و هین
آن خود دیدی فسون من ببین

تو به نام حق فریبی مر مرا
تا کنی رسوای شور و شر مرا

نام حقم بست، نی آن رای تو
نام حق را دام کردی وای تو

نام حق بستاند از تو داد من
من به نام حق سپردم جان و تن

یا به زخم من رگ جانت برد
یا که همچون من به زندانت برد

زن ازین گونه خشن گفتارها
خواند بر شوی جوان طومار ها

English translation

The woman shouted at him, 'O honor-bound one! I will no longer swallow your deceit. Do not speak nonsense of claims and preaching; Go, do not speak words out of pride and arrogance. How much of these pompous words and business? Look at your own deeds and condition, and be ashamed. Pride is ugly, and from beggars it is uglier still; A cold and snowy day, and then wet clothes! How many claims and boasting, wind and whiskers? O you, whose house is like the spider's web! When did you illuminate your soul with contentment? From contentment, you have only learned the name. The Prophet said, 'What is contentment? A treasure.' You cannot distinguish treasure from pain. This contentment is nothing but a flowing treasure; Do not boast, O you who are flowing sorrow and pain! Do not call me your mate, strike fewer blows to the armpit (boast less); I am the mate of justice, I am not the mate of deceit. Since you step with emirs and beys, Like a locust in the air, you sever the vein. (You show off unnecessarily) With the dogs, you are struggling over this bone; Like a reed with an empty belly, you are moaning. Do not look at me with weak contempt, Lest I say what is in your veins. You have seen your intellect as greater than mine; How have you seen me, the one with little intellect? Like an unaware wolf, do not jump among us; O you, compared to the shame of whose intellect, being intellect-less is better! Since your intellect is the hobbling-cord (or affliction) of people, That is not intellect, it is a snake and a scorpion. May God be the enemy of your oppression and deceit; May your grace and intellect be cut short from us! You are both a snake and a snake-charmer, this is a wonder! A snake-catcher and a snake, O shame of the Arabs! If the crow knew its own ugliness, It would melt away from pain and sorrow like snow. The snake-charmer recites like an enemy, He recites a spell on the snake, and the snake recites a spell on him. If the snake's spell was not his trap, When would the snake's spell become his prey? The snake-charmer, out of greed for business and earning, Does not perceive the snake's spell at that moment. The snake says, 'O snake-charmer, beware, beware! You saw your own, now see my spell. You deceive me in the name of Truth (God), So that you may make me a disgraced spectacle of turmoil and mischief. The name of Truth bound me, not your thought (or will); You made the name of Truth a snare, woe to you! The name of Truth will exact my justice from you; I committed my soul and body to the name of Truth. Either it will cut the vein of your soul with my wound, Or it will take you to prison like me.' The woman from such harsh words as these, Read scrolls to her young husband.

Updated 2026-06-25

Contributors are:

Who are from:

References

Ganjoor

Learn Before

Original content

English translation

Related

Learn After