1Cademy - بخش ۵ - ۴ ابوجعفر محمدبن علی بن الحسین بن علی بن ابی طالب، کرّم اللّه وجهه و رضی عنهم / Section 5 - 4 Abu Jafar Muhammad ibn Ali ibn al-Husayn ibn Ali ibn Abi Talib, May Allah Honor His Face and Be Pleased with Them

Learn Before

کشف المحجوب / Kashf al-Mahjub

Excerpt

بخش ۵ - ۴ ابوجعفر محمدبن علی بن الحسین بن علی بن ابی طالب، کرّم اللّه وجهه و رضی عنهم / Section 5 - 4 Abu Ja'far Muhammad ibn Ali ibn al-Husayn ibn Ali ibn Abi Talib, May Allah Honor His Face and Be Pleased with Them

Original content

و منهم: حجت بر اهل معاملت، و برهان ارباب مشاهدت، امام اولاد نبی و گزیدهٔ نسل علی، ابوجعفر محمدبن علی بن الحسین بن علی بن ابی طالب، کرم الله وجهه و رضی عنهم
و نیز گویند کنیت وی ابوعبدالله بود، و به لقب وی را باقر خواندندی. مخصوص بود وی به دقایق علوم و به لطایف اشارات اندر کتاب خدای، عز و جل. وی را کرامات مشهور بود و آیات ازهر و براهین انور.

و گویند ملکی وقتی قصد هلاک وی کرد. کس فرستاد بدو. چون به نزدیک وی اندر آمد از وی عذر خواست و هدیه داد و به نیکویی بازگردانید. گفتند: «ایها الملک، قصد هلاک وی داشتی، تو را با وی دیگرگونه دیدیم، حال چه بود؟» گفت: «چون وی به نزدیک من اندر آمد دو شیر دیدم یکی بر راست و یکی بر چپ وی، و مرا می گفتند که: اگر تو بدو قصد کنی ما تو را هلاک کنیم.»
و از وی روایت آرند که وی گفت اندر تفسیر کلام خدای، عز و جل: «فمن یکفر بالطاغوت و یؤمن بالله (۲۵۶/ البقره)»، قال: «من شغلک عن مطالعة الحق فهو طاغوتک.» بازدارندهٔ تو از مطالعت حق طاغوت توست. نگر به چه چیز محجوبی، بدان چیز بازمانده ای و آن حجاب توست. به ترک ان حجاب بگوی تا به کشف اندر رسی و محجوب ممنوع باشد و ممنوع را نباید که دعوی قربت کند.

و از خواص وی یکی روایت کند که: چون از شب لختی برفتی و وی از اوراد فارغ گشتی، آواز بلند برگرفتی به مناجات و گفتی:
«الهی و سیدی، شب اندر آمد و ولایت تصرف مملوکان به سر آمد و ستارگان بر آسمان هویدا شدند و خلق بجمله بخفتند و ناپیدا شدند. صوت مردمان بیارامید و چشمشان بخفت، و از بنو امیه رمیدند و بایست های خود نهفت، و بنو امیه درهای خود اندر بستند و پاسبانان برگماشتند و آنان که بدیشان حاجتی داشتند حاجت خود فروگذاشتند. بار خدایا، تو زنده ای و پاینده و داننده ای و بیننده. غنودن و خواب بر تو روا نیست، و آن که تو را بدین صفت نشناسد هیچ نعمت را سزا نیست. ای آن که چیزی تو را از چیز دیگر باز ندارد و شب و روز اندر بقای تو خلل نیارد. درهای رحمتت گشاده است و مواید نعمتت نهاده است. اجابتت سزای آن که دعا کند و نعمتت برای آن که ثنا گوید. تو آن خداوندی که رد سائل بر تو روا نباشد آن که دعا کند از مؤمنان، و بر درگاهت سائل را بازدارنده ای نباشد. از خلق زمین و آسمان بار خدایا، چون مرگ و گور و حساب را یاد کنم، چگونه دل را به دنیا شاد کنم؟ و چون نامه را یاد کنم، چگونه با چیزی از دنیا قرار کنم؟ و چون ملک الموت را یاد کنم، چگونه از دنیا بهره پذیرم؟ پس از تو خواهم؛ از آن چه تو را دانم، و از تو جویم؛ از آن چه تو را می خوانم: راحتی اندر حال مرگ بی عذاب، و عیشی اندر حال حساب بی عقاب.»

این جمله می گفتی و می گریستی. تا شبی وی را گفتم: «ای سیدی و سید آبائی، چند گریی و تا چند خروشی؟» گفت: «ای دوست، یعقوب را یکی پسر گم شد چندان بگریست تا چشمهاش سفید گشت و من هژده کس را با پدر خود یعنی حسین و قتیلان کربلا گم کرده ام، کم از آن باری که بر فراق ایشان چشم ها سفید کنم؟»
این مناجات به عربیت سخت فصیح است،اما ترک تطویل را به پارسی بیاوردم تا مکرر نشود و باز به جایی دیگر آن را بیارم، ان شاء الله رب العالمین.

English translation

And among them: the proof for the people of spiritual practice, and the demonstration for the masters of contemplation, the imam of the descendants of the Prophet and the chosen one of the lineage of Ali, Abu Ja'far Muhammad ibn Ali ibn al-Husayn ibn Ali ibn Abi Talib, may Allah honor his face and be pleased with them. They also say his kunya was Abu Abdullah, and by title he was called al-Baqir. He was distinguished in the subtleties of the sciences and in the delicacies of allusions in the Book of God, Mighty and Majestic. He had famous miracles, radiant signs, and luminous proofs. They say that a king once intended to destroy him. He sent someone to summon him. When he came before him, the king asked his pardon, gave him a gift, and sent him back with kindness. They said: 'O king, you intended his destruction; we saw you otherwise with him. What was the matter?' He said: 'When he came before me I saw two lions, one on his right and one on his left, and they were saying to me: If you intend harm to him, we will destroy you.' And they relate from him that he said in the interpretation of the word of God, Mighty and Majestic: 'So whoever disbelieves in Taghut and believes in Allah (al-Baqarah 256),' he said: 'Whoever occupies you away from contemplating the Truth, that is your Taghut.' That which holds you back from contemplating the Truth is your Taghut. Look at what you are veiled by; by that thing you are held back, and that is your veil. Bid farewell to that veil so that you may attain unveiling, for the veiled one is barred, and the barred one should not claim nearness. And one of his intimates relates that: when a portion of the night had passed and he had finished his litanies, he would raise his voice loud in supplication and say: 'My God and my Master, night has come, and the dominion of disposal of the owned ones has ended, and the stars have appeared in the sky, and all creation has slept and vanished. The voices of people have grown still and their eyes have slept, and they took flight from the Umayyads and hid their needs, and Banu Umayya shut their doors and appointed watchmen, and those who had a need of them abandoned their need. O Lord, You are the Living, the Enduring, the Knowing, the Seeing. Slumber and sleep are not permitted for You, and whoever does not know You by this attribute is worthy of no blessing. O You whom nothing holds back from another thing, and whom night and day cause no defect in Your permanence. The doors of Your mercy are open and the tables of Your bounty are spread. Your answer befits whoever calls, and Your bounty is for whoever gives praise. You are the Lord for whom the turning away of a petitioner is not permitted, of the believers who call upon You, and at Your threshold there is none to turn away the petitioner, among the creatures of earth and heaven. O Lord, when I remember death and the grave and the reckoning, how can I gladden my heart with the world? And when I remember the record of deeds, how can I settle upon anything of the world? And when I remember the Angel of Death, how can I take enjoyment from the world? So I ask of You, by what I know of You, and I seek from You, by what I call You: comfort in the state of death without torment, and a life in the state of reckoning without punishment.' He would say all this and weep. Until one night I said to him: 'O my master and master of my forefathers, how long will you weep and how long will you cry out?' He said: 'O friend, Jacob lost one son and wept so much that his eyes turned white, and I have lost eighteen persons together with my father—that is, Husayn and the slain of Karbala—should I weep less than that, that my eyes turn white over their separation?' This supplication is exceedingly eloquent in Arabic, but to avoid prolixity I have rendered it in Persian so that it not be repeated, and I will bring it elsewhere, God willing, Lord of the Worlds.

Updated 2026-07-20

Contributors are:

Who are from:

References