1Cademy - داستان کبک / The Tale of the Partridge

Learn Before

منطق‌الطیر / The Conference of the Birds

Poem

داستان کبک / The Tale of the Partridge

Original content

کبک بس خرم خرامان در رسید
سرکش و سرمست از کان در رسید

سرخ منقار وشی پوش آمده
خون او از دیده در جوش آمده

گاه می برید بی تیغی کمر
گاه می گنجید پیش تیغ در

گفت: من پیوسته در کان گشته ام
بر سر گوهر فراوان گشته ام

بوده ام پیوسته با تیغ و کمر
تا توانم بود سرهنگ گهر

عشق گوهر آتشی زد در دلم
بس بود این آتش خوش حاصلم

تفت این آتش چو سر بیرون کند
سنگ ریزه در درونم خون کند

آتشی دیدی که چون تأثیر کرد
سنگ را خون کرد و بی تأخیر کرد

در میان سنگ و آتش مانده ام
هم معطل، هم مشوش مانده ام

سنگ ریزه می خورم در تف و تاب
دل پر آتش، می کنم بر سنگ خواب

چشم بگشایید ای اصحاب من!
بنگرید آخر به خورد و خواب من

آنک بر سنگی بخفت و سنگ خورد
با چنین کس از چه باید جنگ کرد؟

دل در این سختی به صد اندوه خست
زآنک عشق گوهرم بر کوه بست

هرک چیزی دوست گیرد جز گهر
ملکت آن چیز باشد برگذر

ملک گوهر جاودان دارد نظام
جان او با کوه پیوسته مدام

من عیار کوهم و مرد گهر
نیستم یک لحظه با تیغ و کمر

چون بود در تیغ گوهر بر دوام
زآن گهر در تیغ می جویم مدام

نه چو گوهر هیچ گوهر یافتم
نه ز گوهر گوهری تر یافتم

چون ره سیمرغ راه مشکل است
پای من در سنگ گوهر در گل است

من به سیمرغ قوی دل کی رسم؟
دست بر سر، پای در گل کی رسم؟

همچو آتش برنتابم سوز سنگ
یا بمیرم یا گهر آرم به چنگ

گوهرم باید که گردد آشکار
مرد بی گوهر کجا آید به کار؟

هدهدش گفت: ای چو گوهر جمله رنگ!
چند لنگی، چندم آری عذر لنگ؟

پا و منقار تو پر خون جگر
تو به سنگی بازمانده بی گهر

اصل گوهر چیست؟ سنگی کرده رنگ
تو چنین آهن دل از سودای سنگ

گر نماند رنگ او سنگی بود
هست بی سنگ آنک در رنگی بود

هرک را بویی ست او رنگی نخواست
زآنک مرد گوهری سنگی نخواست

English translation

The partridge arrived, stepping very joyfully and gracefully, Rebellious and intoxicated, she arrived from the mine. Coming with a red beak and dressed in silk, Her blood boiling from her eyes. Sometimes she would cut a belt without a sword, Sometimes she would fit in before the sword. She said: 'I have constantly wandered in the mine, I have wandered abundantly over the jewels. I have constantly been with sword and belt, So that I could be the commander of jewels. The love of jewels set a fire in my heart, This fire is enough of a good harvest for me. When the heat of this fire rears its head, It turns pebbles to blood inside me. Have you seen a fire that, when it took effect, Turned stone to blood, and did so without delay? I have remained between stone and fire, I have remained both idle and agitated. I eat pebbles in the heat and burning, Heart full of fire, I sleep on the stone. Open your eyes, O my companions! Look at my eating and sleeping, after all. He who slept on a stone and ate stone, Why must one fight with such a person? The heart is wounded by a hundred sorrows in this hardship, Because my love of jewels bound me to the mountain. Whoever loves anything besides jewels, The kingdom of that thing is fleeting. The kingdom of jewels has an eternal order, Its soul is constantly connected to the mountain. I am the assayer of the mountain and a person of jewels, I am not for a moment without sword and belt. Since the jewel is permanently in the sword, Therefore I constantly seek the jewel in the sword. I found no jewel like the jewel, Nor found anything more jewel-like than the jewel. Since the way of the Simorgh is a difficult way, My foot is in the stone, the jewel is in the mud. When will I reach the Simorgh, strong of heart? Hand on head, foot in mud, when will I arrive? Like fire, I cannot bear the burning of the stone, Either I die or I grasp the jewel. My jewel must become manifest, Where does a person without a jewel come in handy?' The hoopoe said to her: 'O you who are all color like a jewel! How long will you limp, how long will you bring me lame excuses? Your foot and beak are full of heart's blood, You are left behind by a stone, without a jewel. What is the essence of a jewel? A colored stone, You are so iron-hearted from the madness for a stone. If its color does not remain, it will be a stone, He is without worth who is caught up in a color. Whoever has a scent of truth, did not want a color, Because a person of true essence did not want a stone.'

Updated 2026-07-02

Contributors are:

Who are from:

References