1Cademy - بخش ۵۷ - اشارت به خرابات / Section 57

Learn Before

گلشن راز / The Rose Garden of Mystery
بخش ۵۵ - سوال از معنی حقیقی شراب و شاهد و خرابات و امثال آن / Section 55 - Question on the True Meaning of Wine, the Beloved, the Tavern, and the Like

Poem

بخش ۵۷ - اشارت به خرابات / Section 57 - Indication of the Tavern

Original content

خراباتی شدن از خود رهایی است
خودی کفر است ور خود پارسایی است

نشانی داده اندت از خرابات
که «التوحید اسقاط الاضافات»

خرابات از جهان بی مثالی است
مقام عاشقان لاابالی است

خرابات آشیان مرغ جان است
خرابات آستان لامکان است

خراباتی خراب اندر خراب است
که در صحرای او عالم سراب است

خراباتی است بی حد و نهایت
نه آغازش کسی دیده نه غایت

اگر صد سال در وی می شتابی
نه کس را و نه خود را بازیابی

گروهی اندر او بی پا و بی سر
همه نه مؤمن و نه نیز کافر

شراب بیخودی در سر گرفته
به ترک جمله خیر و شر گرفته

شرابی خورده هر یک بی لب و کام
فراغت یافته از ننگ و از نام

حدیث و ماجرای شطح و طامات
خیال خلوت و نور کرامات

به بوی دردیی از دست داده
ز ذوق نیستی مست اوفتاده

عصا و رکوه و تسبیح و مسواک
گرو کرده به دردی جمله را پاک

میان آب و گل افتان و خیزان
به جای اشک خون از دیده ریزان

گهی از سرخوشی در عالم ناز
شده چون شاطران گردن افراز

گهی از روسیاهی رو به دیوار
گهی از سرخ رویی بر سر دار

گهی اندر سماع از شوق جانان
شده بی پا و سر چون چرخ گردان

به هر نغمه که از مطرب شنیده
بدو وجدی از آن عالم رسیده

سماع جان نه آخر صوت و حرف است
که در هر پرده ای سری شگرف است

ز سر بیرون کشیده دلق ده تو
مجرد گشته از هر رنگ و هر بو

فرو شسته بدان صاف مروق
همه رنگ سیاه و سبز و ازرق

یکی پیمانه خورده از می صاف
شده زان صوفی صافی ز اوصاف

به مژگان خاک مزبل پاک رفته
ز هر چ آن دیده از صد یک نگفته

گرفته دامن رندان خمار
ز شیخی و مریدی گشته بیزار

چه شیخی و مریدی این چه قید است
چه جای زهد و تقوی این چه شید است

اگر روی تو باشد در که و مه
بت و زنار و ترسایی تو را به

English translation

To become a tavern-frequenter is to be freed from oneself; Selfhood is infidelity, even if it is piety itself. You have been given a sign of the tavern, That 'Unification is the dropping of relations.' The tavern belongs to the world of the non-exemplary; It is the station of the reckless lovers. The tavern is the nest of the bird of the soul; The tavern is the threshold of the non-spatial. A tavern-frequenter is ruined within ruin, In whose desert the world is a mirage. It is a tavern without limit or end; No one has seen its beginning or its goal. If you hasten within it for a hundred years, You will find neither anyone else nor yourself. A group within it are without feet or head, All neither believers nor yet infidels. Having taken the wine of selflessness into their heads, Having abandoned all good and evil. Each has drunk a wine without lip or palate, Having found release from shame and from name. The talk and story of ecstatic speech and boastings, The imagination of retreat and the light of miracles, They have lost everything for the scent of the dregs, Falling drunk from the taste of non-existence. Staff, leather pouch, prayer beads, and tooth-stick— They have pawned them all cleanly for the dregs. Falling and rising between water and clay, Shedding blood from the eyes instead of tears. Sometimes from joy in the world of coquetry, Becoming like high-necked couriers; Sometimes from black-facedness, facing the wall; Sometimes from red-facedness, upon the gallows. Sometimes in Sama from the longing for the Beloved, Becoming without feet or head like the turning wheel. At every melody heard from the musician, An ecstasy from that world reaches them. The Sama of the soul is not, after all, sound and letter, For in every veil is a magnificent secret. Having pulled off the ten-fold dervish cloak from the head, Becoming solitary, free from every color and scent. Having washed away with that filtered purity All the colors of black, green, and blue. Having drunk one cup of the pure wine, That Sufi has become pure from all attributes. With eyelashes, they have swept the dust of the dung-heap; Of all that they have seen, they have not told one hundredth. They have caught the hem of the intoxicating rogues, Becoming weary of 'sheikh-hood' and 'discipleship.' What is sheikh-hood and discipleship? What is this bond? What place is there for asceticism and piety? What is this deception? If your face is turned toward the great and the small, An idol, a sacred girdle, and Christianity would be better for you.

Updated 2026-07-02

Contributors are: