1Cademy - بخش ۱۰ - الحکایه و التمثیل / Section 10

Learn Before

Asrar Nameh

Poem

بخش ۱۰ - الحکایه و التمثیل / Section 10 - The Tale and the Parable

Original content

شبی آن پیر زاری کرد بسیار
که یارب این حجاب از پیش بردار

حجابش چون نماند و او فرو دید
دو عالم چون پیازی توبه تو دید

به هر تویی جهانی پر رونده
چه بر پهلو چه بر سر چه پرنده

گروهی سر نه، بی سر می دویدند
گروهی پر نه، بی پر می پریدند

گروهی جمله را در برگرفته
گروهی لوح را از سر گرفته

جهانی دید از هر گونه مردم
شده هر یک ازیشان در رهی گم

چو پیر آن دید از هش رفت بیرون
ز بیهوشی فتاد و خفت در خون

بماند اندر عجایب روزگار ی
که در پرده عجایب دید کاری

چو عمری زین برآمد پیر هشیار
ز حق درخواست آن عالم دگربار

حجاب از پیش چشم پیر برخاست
ندید از کس خیالی از چپ و راست

ز چندان خلق تن گم دید و جان نی
اثر پیدا نه و نام و نشان نی

به زاری گفت ای دانندهٔ راز
کجا شد خلق با چندان تک و تاز ؟

خطاب آمد ز دار الملک اسرار
که پیدا نیست اندر دار دیار

نمودی بود که ایشان می نمودند
نماند آن هم که بس نابود بودند

سراب دور همچون آب دیدی
بمردی تشنه چون آنجا رسیدی

دو عالم موم دست قدرت ماست
کل از قدرت بگردد قدرت از خواست

اگر خواهیم در یک طرفه العین
پدید آریم در هر ذره کونین

اگرنه در فرو بندیم محکم
چو ما هستیم مه عالم مه آدم

عزیزا در نگر تا بی نیازی
چگونه جان ما دارد به بازی

ببین تا خود وشاق لاابالی
چه سان می آید از اوج تعالی

کسی داند شدن در قرب آن اوج
که فقر او چو دریا می زند موج

فقیر آن است اندر عالم پیر
که چون آن طفل نستاند به جز شیر

English translation

One night, that elder wept and pleaded profusely, 'O Lord, lift this veil from before me.' When his veil remained no more and he looked down, He saw the two worlds folded upon each other like an onion. In every fold, a world full of travelers, Whether on their sides, on their heads, or flying. A group had no heads, running headless. A group had no wings, flying wingless. A group had encompassed everything, A group had started from the tablet again. He saw a world of every kind of people, Each of them lost on a path. When the elder saw this, he lost his senses, He fell unconscious and slept in blood. He remained in the wonders of time, For he had seen wondrous deeds behind the veil. When a lifetime passed from this, the conscious elder, Asked Truth (God) for that world once again. The veil lifted from before the elder's eyes, He saw no reflection of anyone from left or right. Of all those people, he saw bodies lost and no souls, No trace was visible, nor name, nor sign. Tearfully he said, 'O Knower of secrets, Where did the creation go with so much rushing?' An address came from the capital of secrets: 'No one is visible in this domain. It was a manifestation that they were showing, That too did not remain, for they were truly non-existent. You saw the distant mirage as water, You died thirsty when you reached there. The two worlds are wax in the hand of Our power, All turns by power, power from Will. If We will, in the blinking of an eye, We can manifest both worlds in every atom. And if not, We close the door firmly, Since We exist, there is neither world nor human. O dear one, look closely so that His Independence, How it toys with our souls. Behold how even a reckless youth, How he comes from the zenith of exaltation. Someone knows how to enter the proximity of that zenith, Whose poverty (faqr) crashes like waves of the sea. The true pauper (faqir) in the old world is he, Who, like that infant, takes nothing but milk.'

Updated 2026-07-03

Contributors are: